1 . Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Primlerine İlişkin Yükümlülükler
1. 1 Prime Esas Kazançlar
Hizmet akdi ile çalışan sigortalılar ile kamu idarelerinde çalışanların prime esas kazançlarının hesabında;
- Hak edilen ücretlerin, (hak edildiği ayda)
- Prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkaktan o ay içinde yapılan ödemelerin ve işverenler tarafından sigortalılar için özel sağlık sigortalarına ve bireysel emeklilik sistemine ödenen tutarların, (Özel Sağlık ve Bireysel Emeklilik Sigortalarında Asgari ücretin %30’unu geçmeyen tutar hariç)
- İdare veya yargı mercilerince verilen karar gereğince yukarıdaki (1) ve (2) numaralı alt bentlerde belirtilen kazançlar niteliğinde olmak üzere sigortalılara o ay içinde yapılan ödemelerin, brüt toplamı esas alınır.
Ancak, ücret alan aynı zamanda işveren ise, beyan edeceği aylık kazancı, çalıştırdığı sigortalıların kazancının en yükseğinden az olmayacaktır.
1.2 Prime Tabi Olmayan Ödemeler
- Ayni yardımlar
- Ölüm, doğum ve evlenme yardımları
- Görev yollukları
- Seyyar görev tazminatı
- Kıdem tazminatı
- İş sonu tazminatı
- Kıdem tazminatı mahiyetindeki toplu ödeme
- Keşif ücreti
- İhbar ve kasa tazminatları
- Kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek;
Yemek , Çocuk, Aile zamları
- İşverenler tarafından sigortalılar için;
Özel sağlık sigortalarına , Bireysel emeklilik sistemine
ödenen ve aylık toplamı asgari ücretin % 30'unu geçmeyen prim ve katkı payları,
prime esas kazanca tabi tutulmaz.
Yukarıda sayılanlar dışında , her ne adla yapılırsa yapılsın tüm ödemeler ile ayni yardım yerine geçmek üzere yapılan nakdi ödemeler prime esas kazanç sayılır ve prim kesintisine tabi tutulur.
1.3 Prime Esas Kazancın Maledileceği Aylar
- Ücretler hak edildikleri aya,
- Diğer ödemeler ise öncelikle ödendiği ayın kazancına dahil edilir.
Ancak ücret dışındaki bu ödemelerin yapıldığı ayda üst sınırın aşılması nedeniyle prime tabi tutulamayan kısmı, ödemenin yapıldığı ayı takip eden aydan başlanarak iki ayı geçmemek üzere üst sınırın altında kalan sonraki ayların prime esas kazançlarına ilave edilir.
Toplu iş sözleşmelerine tabi işyerleri işverenlerince veya kamu idareleri veya yargı mercilerince verilen kararlara istinaden, sonradan ödenen ücret dışındaki ödemelerin hizmet akdinin mevcut olmadığı veya askıda olduğu bir tarihte ödenmesi durumunda, Kanunun 82 nci maddesi hükmü de dikkate alınmak suretiyle prime esas kazancın tabi olduğu en son ayın kazancına dâhil edilir.